ارس فایل » پایان نامه بررسی دلايل انقراض حكومت ساسانی توسط مسلمانان
هیچ چیز در زیر خورشید زیباتر از بودن در زیر خورشید نیست. (باخ‌من)
ضمانت بازگشت
فایل های تست شده
پرداخت آنلاین
تضمین کیفیت
دانلود فوری

قیمت فایل : 5900 تومان

نوع فایل : پایان نامه تعداد صفحات : 135 حجم فایل (مگابایت) : 8.723 فرمت فایل : ورد نرم افزارهای مورد نیاز : microsoft office
<span itemprop="name">پایان نامه بررسی دلايل انقراض حكومت ساسانی توسط مسلمانان</span>

بررسی دلايل انقراض حكومت ساسانی توسط مسلمانان

 

 چكيده

 

اگرچه امپراتوري ساساني در زمان حكومت يزدگرد سوم سقوط كرد، اما انحطاط اين حكومت از چندين دهه قبل آغاز شده بود. انحطاط مزبور تنها به قلمرو سياسي مربوط نمي شد بلكه در همه زمينه ها گسترش مي يافت. اتفاقاً انحطاط سياسي اندكي ديرتر از زمينه هاي ديگر شدت گرفت. مهم ترين جنبه هاي انحطاط جامعه ايراني در سال هاي پاياني فرمانروايي ساسانيان عبارتند از:

الف- انحطاط اعتقادي ب- افزايش فقر مالي مردم ج- فشار ناشي از جنگ هاي شاهان د- افزايش ماليات‌ها.

دلايل انقراض حكومت ساساني توسط مسلمانان عبارتند از: ۱- ناخشنودي مردم ايران از حكومت ساساني در پايان كار اين خاندان ۲- امتيازهاي طبقاتي و برخورداري دسته اي خاص از اين امتياز و محروم ماندن اكثريت مردم در دوره ساساني ۳- انحطاط عقيدتي حكومت ساساني بر اثر اقدامات و رفتارهاي نسنجيده موبدان زرتشتي ۴- اختلافات داخلي بين شاهزادگان ساساني به خاطر رسيدن به سلطنت ۵- انتشار آيين اسلام در واقع منادي اصلاحات اجتماعي و برابري انسانها بدون توجه به قوميت ها، نژادها و موقعيت هاي اجتماعي بود.

 

مقدمه

 

تاريخ ايران بعد از اسلام، از فتح مداين بدست اعراب مسلمان آغاز مي شود كه به دنبال آن امپراتوري كهنسال ساساني انقراض يافت و سراسر ايران به دست اعراب مسلمان افتاد. اين حادثه بزرگ سرفصل تاريخ جديد ايران و پايان عهد باستان آن به شمار مي رود. و هر كسي به تاريخ ايران مي نگرد مي خواهد سرّ اين نكته را كشف كند و معلوم بدارد كه امپراتوري ساساني به چه سبب با سرعتي چنان شگفت انگيز سقوط كرد. تحقيق اين نكته، مستلزم غور در تاريخ اواخر دوره ساساني و مطالعه وقايع و احوالي است كه منجر به ضعف و انحطاط قطعي حكومت ساساني گشت.

مي توان گفت كه مقارن هجوم اعراب مسلمان، ايران خود از پاي درآمده بود و شقاق و نفاق بين طبقات و اختلافات و رقابتهاي ميان نجبا، آن را به كنار ورطه نيستي كشانيده بود. حرص و تجمل تمام مباني حكومت ساساني را سست و ضعيف كرده بود موبدان در دوره سلطه ساسانيان بر ايران در حقيقت ابزار سلطه سياسي شاهان و توجيه كننده سياست هاي آنان به شمار مي رفتند. و با همه قدرتي كه در دستگاه شاهي داشتند هرگز قدمي به نفع مردم محروم برنمي داشتند و از حقوق آنان دفاع نمي كردند. در شرايطي كه قوه قضايي كشور، در انحصار موبدان بود و آنان در امور كشور نقشي اساسي داشتند، هرگز به هنگامي كه مردم دچار شديدترين مشكلات اقتصادي بودند و گاه با قحطي و بيماري دست و پنجه نرم مي كردند كاري به نفع آنان نمي كردند.

پيوستگي دين و دولت كه اساس سياست دولت ساساني به شمار مي آمد موبدان را مداخله جوي و قدرت طلب نموده بود. جامعه ساساني آماده پريشاني و پاشيدگي بود و در اين جامعه بين طبقه اشراف و نجبا با طبقه عامه جدايي بسيار بود. به تعبير نويسنده نامه تنسر اين اشراف و نجبا از عامه مردم به، (لباس و مركب و سراي و بستان وزن و خدمتكار) ممتاز بودند. در جامعه ساساني، هر فرد و هر خانواده جا و مقامي داشتند و هيچ كس نمي توانست خواهان درجه يي باشد برتر از آنكه به مقتضاي نسب به او تعلق دارد. خون و نژاد، عامل عمده يي در امتياز طبقاتي به شمار مي‌آمد و عامل ديگر مالكيت بود.

از مرگ خسروپرويز تا به تخت نشستن يزدگرد سوم بيش از چهار سال نمي گذشت كه در اين چهار سال اگر پادشاهي شهر براز، را به حساب نياوريم، يازده نفر به تخت پادشاهي اين كشور نشسته اند. اين سلطنتهاي لرزان نشان مي دهد كه اوضاع سياسي در آن سال ها تا چه اندازه بي ثبات بود و چگونه اين امپراتوري گسترده از داشتن قدرتي كه حافظ نظم دربار شاهنشاهي باشد محروم بوده است. جنگ هاي طولاني ايران و روم در مدتي بيش از بيست سال، كه جز در سال هاي نخست به زيان ايران بود، فشار زيادي بر مردم وارد مي كرد. در اين جنگ ها چه نيروهاي انساني فراواني كه از پا درآمد و چه شهرها و روستاها كه بيهوده ويران شد و چه مالياتهاي سنگين كه براي تامين هزينه اين جنگ هاي طولاني بر ملت تحميل گرديد. ناامني شهرها و راه ها كه پي آمد چنين وضعي است، بحران وضع بازرگاني و خرابي اقتصاد، عواملي بودند كه هر يك، براي ناخشنود كردن مردم و ايجاد گلايه و شِكوه و مقاومت در برابر دولت، كافي بود، چه رسد بدانكه همه يكباره فراهم آيد. مي‌توان گفت از نيمه دوم پادشاهي خسروپرويز تا جلوس يزدگرد سوم، مردم ايران از دو دسته اقليت و اكثريت تشكيل مي شد. اقليتي از درباريان و وابستگان به آن، از لشكريان و موبدان گرفته تا دهقانان (مالكان) كه همه چيز براي آنان آماده بود، و اكثريتي كه هرچه مي خواست، نداشت. و نيز طبقه اشراف يا بزرگان امتيازات ويژه اي مانند حق درس خواندن و رسيدن به شغل هاي مهم را در انحصار خود گرفته بودند و طبقه عامه مردم كه شامل كشاورزان و پيشه وران بود از اين امتيازات محروم بودند. موبدان كه از بانفوذترين و قدرتمندترين طبقات جامعه ساساني محسوب مي شدند با رفتارها و كارهايي كه انجام دادند آسيب هاي جدي به آيين زرتشت وارد كردند و نه تنها در مواقع سختي پشتيبان مردم نبودند بلكه بيشتر توجيه كننده كارهاي ظالمانه شاهان ساساني بر مردم بودند. بدون ترديد مردم از موبدان زرتشتي به شدت ناخرسند بودند. علاوه بر اين احكام و مراسم مذهبي در آيين زرتشت بسيار سخت و طاقت فرسا بود و در حالي كه احكام دين اسلام بسيار معقول و منطقي و آسان بود و نيز دين اسلام بر مساوات و عدالت و برابري انسانها بدون توجه به قوميت و نژاد و موقعيت اجتماعي، تأكيد داشت.

 

فهرست منابع

 

۱- ابن اثير، عزالدين علي، ۱۳۷۰، تاريخ كامل بزرگ اسلام و ايران، مترجم عباس خليلي، انتشارات علمي، تهران، جلد دوم.

۲- ابن نديم، ۱۳۴۶، الفهرست، مترجم رضا تجدد، انتشارات ابن سينا، تهران.

۳- اصفهاني، حمزه، ۱۳۴۶، سني ملوك الارض و الانبياء، مترجم دكتر جعفر شعار، انتشارات بنياد فرهنگ ايران، تهران.

۴- امستد، ۱۳۳۴، تاريخ شاهنشاهي هخامنشي، مترجم دكتر مقدم، انتشارات ابن سينا، تهران.

۵- اقبال آشتياني، عباس، تاريخ مفصل ايران از صدر اسلام تا انقراض قاجاريه، انتشارات كتابخانه خيام، تهران.

۶- آلياري، حسين، ۱۳۸۵، جزوه نقد و بررسي تاريخ ايران از سقوط ساسانيان تا آغاز خلافت عباسي، دانشگاه آزاد اسلامي واحد شبستر.

۷- بلاذري، احمدبن يحيي، ۱۳۴۶، فتوح البلدان، مترجم آذرنوش آذرتاش، انتشارات بنياد فرهنگ ايران، تهران.

۸- بلعمي، ابوعلي، ۱۳۷۲، گزيده تاريخ بلعمي، انتخاب و شرح دكتر جعفر شعار، دكتر محمود طباطبايي، نشر قطره، تهران، چاپ اول.

۹- بيروني، ابوريحان، ۱۳۶۳، آثار الباقيه، مترجم اكبر داناسرشت، انتشارات اميركبير، تهران.

۱۰- بويل، جي. آ، ۱۳۶۸، تاريخ ايران كمبريج (از سلوكيان تا فروپاشي دولت ساسانيان)، مترجم حسن انوشه، انتشارات اميركبير، تهران، جلد سوم(قسمت اول)، چاپ اول.

۱۱- بهمنش، احمد، ۱۳۳۲، تاريخ ملل قديم آسياي غربي، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.

۱۲- پلوتارك، ۱۳۴۶، حيات مردان نامي، مترجم رضا مشايخي، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران، جلد چهارم.

۱۳- پيرنيا، حسن، تاريخ ايران از آغاز تا انقراض ساسانيان، انتشارات كتابخانه خيام، تهران.

۱۴- پيرنيا، حسن، ايران باستان، انتشارات دنياي كتاب، تهران، ۳ جلد.

۱۵- تاريخ سياسي- اجتماعي ايران (قبل از اسلام)، ۱۳۷۰، شركت چاپ و نشر ايران، تهيه شده در گروه تاريخ دفتر برنامه ريزي و تأليف كتب درسي.

۱۶- جوان، موسي، ۱۳۴۰، تاريخ اجتماعي ايران، انتشارات بي تا، تهران.

۱۷- خواجه نظام الملك طوسي، سياست نامه، به اهتمام هيوبرت دارك، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران.

۱۸- دينوري، احمدبن داود، ۱۳۷۱، اخبار الطوال، مترجم دكتر محمود مهدوي دامغاني، نشر ني، تهران.

۱۹- دورانت، ويل، ۱۳۳۷، تاريخ تمدن، مشرق زمين گاهواره تمدن، مترجم احمد آرام، انتشارات اقبال، تهران، جلد اول.

۲۰- دياكونف، ۱۳۵۴، تاريخ ماد، مترجم كريم كشاورز، انتشارات پيام، تهران.

۲۱- دياكونف، ۱۳۵۴، اشكانيان، مترجم كريم كشاورز، انتشارات پيام، تهران.

۲۲- داندامايف، ۱۳۵۴، تاريخ سياسي، اقتصادي و اجتماعي هخامنشيان، مترجم ميركمال نبي پور، نشر گستره، تهران.

۲۳- دوبوار، نيلسون، ۱۳۴۲، تاريخ سياسي پارت، مترجم علي اصغر حكمت، انتشارات ابن سينا، تهران.

۲۴- دريايي، تورج، ۱۳۸۴، شاهنشاهي ساساني، مترجم مرتضي ثاقب فر،انتشارات ققنوس، تهران، چاپ دوم.

۲۵- راوندي، مرتضي، ۱۳۵۴، تاريخ اجتماعي ايران، انتشارات اميركبير، تهران، جلد اول.

۲۶- زرين كوب، عبدالحسين، ۱۳۷۳، تاريخ مردم ايران (۱) (ايران قبل از اسلام)، انتشارات امير كبير، تهران، جلد اول، چاپ چهارم.

۲۷- زرين كوب، عبدالحسين، ۱۳۷۱، تاريخ مردم ايران، انتشارات اميركبير، تهران، جلد دوم، چاپ سوم.

۲۸- زرين كوب، عبدالحسين، ۱۳۷۳، تاريخ ايران (بعد از اسلام)، انتشارات اميركبير، تهران، چاپ هفتم.

۲۹- زرين كوب، عبدالحسين، ۱۳۸۰، بامداد اسلام، انتشارات اميركبير، تهران، چاپ دهم.

۳۰- زرين كوب، عبدالحسين، ۱۳۸۶، كارنامه اسلام، انتشارات اميركبير، تهران، چاپ دوازدهم.

۳۱- زرين كوب، عبدالحسين، ۱۳۸۶، آشنايي با تاريخ ايران، انتشارات سخن، تهران، چاپ اول.

۳۲- زيدان، جرجي، ۱۳۷۳، تاريخ تمدن اسلام، مترجم علي جواهركلام، انتشارات اميركبير، تهران، جلد اول، چاپ هشتم.

۳۳- سايكس، سرپرسي، ۱۳۶۳، تاريخ ايران، مترجم فخر داعي گيلاني، انتشارات دنياي كتاب، تهران، جلد اول.

۳۴- شهيدي، سيدجعفر، ۱۳۷۰، تاريخ تحليلي اسلام، شركت چاپ و نشر ايران، تهران.

۳۵- ضياءپور، جليل، مادها و بنيانگذاري نخستين شاهنشاهي در غرب فلات ايران، انتشارات انجمن آثار ملي، تهران.

۳۶- طبري، محمدبن جرير، ۱۳۵۲، تاريخ طبري، مترجم ابوالقاسم پاينده، انتشارات بنياد فرهنگ ايران، تهران، جلد پنجم.

۳۷- فياض، علي اكبر، ۱۳۷۴، تاريخ اسلام، انتشارات دانشگاه تهران، تهران، چاپ هفتم.

۳۸- فراي، ر.ن، ۱۳۶۳، تاريخ ايران كمبريج (از اسلام تا سلاجقه)، مترجم حسن انوشه، انتشارات اميركبير، تهران، جلد چهارم، چاپ اول.

۳۹- فراي، ريچارد، ۱۳۴۴، ميراث باستاني ايران، مترجم مسعود رجب نيا، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران.

۴۰- كريستين سن، آرتور، ۱۳۷۵، ايران در زمان ساسانيان، مترجم رشيد ياسمي، انتشارات دنياي كتاب، تهران، چاپ هشتم.

۴۱- گيرشمن، رومن، ۱۳۸۳، ايران از آغاز تا اسلام، مترجم دكتر محمد معين، انتشارت معين، تهران، چاپ اول.

۴۲- گوتشميد، آلفردفن، ۱۳۵۶، تاريخ ايران و ممالك همجوار آن از زمان اسكندر تا انقراض ساسانيان، مترجم كيكاوس جهانداري، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران.

۴۳- گيبون، ۱۳۵۳، انحطاط و سقوط امپراطوري روم، مترجم فرنگيس شادمان، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران، جلد اول.

۴۴- لوكونين، ۱۳۵۰، تمدن ايران ساساني، مترجم عنايت الله رضا، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران.

۴۵- مستوفي، حمدالله بن ابي بكر، ۱۳۶۴، تاريخ گزيده، به اهتمام عبدالحسين نوايي، انتشارات اميركبير، تهران، چاپ سوم.

۴۶- مسعودي، علي بن الحسين، ۱۳۸۲، مروج الذهب، مترجم ابوالقاسم پاينده، انتشارات علمي و فرهنگي، تهران، جلد اول، چاپ هفتم.

۴۷- مسعودي، علي بن الحسين، ۱۳۴۹، التنبيه والاشراف، مترجم ابوالقاسم پاينده، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران.

۴۸- نولدكه، تئودور، ۱۳۵۶، تاريخ ايرانيان و عربها در زمان ساسانيان، مترجم عباس زرياب خوئي، انتشارات انجمن آثار ملي، تهران.

۴۹- هرودوت، ۱۳۳۸، تاريخ هرودوت، مترجم دكتر هادي هدايتي، انتشارات دانشگاه تهران، تهران، جلد اول.

۵۰- هوار، كلمان، ۱۳۶۳، ايران و تمدن ايراني، مترجم حسن انوشه، انتشارات اميركبير، تهران.

۵۱- يعقوبي، ابن واضح، ۱۳۵۵، تاريخ يعقوبي، مترجم دكتر محمد ابراهيم آيتي، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر كتاب، تهران، جلد اول.

 

فهرست مطالب

 

چكيده     ۱

پيشگفتار۲

مقدمه     ۳

شناخت منابع و نقد و بررسي آنها۵

فصل اول: كليات۱۳

۱-         ۱٫ هدف  ۱۴

۱-         ۲٫ پيشينه تحقيق۱۵

۱-         ۳٫ روش كار و تحقيق۱۶

قلمرو جغرافيايي ساسانيان      ۱۷

فصل دوم: اوضاع سياسي و تشكيلات اداري و اوضاع اجتماعي و اقتصادي ايران در دوره ساساني ۱۸

۲- ۱٫ اوضاع سياسي ايران در دوره ساساني۱۹

۲-         ۲٫ تشكيلات اداري حكومت ساساني۶۲

۲- ۳٫ اوضاع اجتماعي ايران در دوره ساساني۶۷

۲- ۴٫ اوضاع اقتصادي ايران در دوره ساساني۷۱

فصل سوم: مذاهب دوره ساساني۸۰

۳-         ۱٫ آئين زرتشت     ۸۱

۳- ۲٫ آئين ماني           ۸۴

۳- ۳٫ آئين مزدك         ۸۶

فصل چهارم: جنگ هاي ساسانيان با اعراب مسلمان و دلايل انقراض حكومت ساساني۸۸

مقدمه فصل چهارم      ۸۹

۴-         ۱٫ جنگ يُل يا (واقعه جسر)  ۹۱

۴- ۲٫ واقعه بويب يا (واقعه نُخيله)            ۹۳

۴- ۳٫ جنگ قادسيه       ۹۵

۴- ۴٫ فتح مداين          ۱۰۱

۴- ۵٫ جنگ جلولاء      ۱۰۴

۴- ۶٫ جنگ شهر شوشتر۱۰۵

۴- ۷٫ جنگ نهاوند       ۱۰۷

۴- ۸٫ دلايل انقراض حكومت ساساني         ۱۱۱

فصل پنجم: نتيجه گيري       ۱۱۶

نتيجه‌گيري۱۱۷

پيوست ها۱۲۲

منابع و مآخذ۱۲۹

فهرست منابع۱۳۰

چكيده انگليسي۱۳۴

قیمت فایل : 5900 تومان

دسته بندی : تاريخ : ۹ شهریور ۱۳۹۶ به اشتراک بگذارید :