ارس فایل » پایان نامه قلاع دوره سلجوقی
آنكه می تواند، انجام می دهد، آنكه نمی تواند انتقاد می كند. (جرج برنارد شاو)
ضمانت بازگشت
فایل های تست شده
پرداخت آنلاین
تضمین کیفیت
دانلود فوری

قیمت فایل : 5900 تومان

نوع فایل : پایان نامه تعداد صفحات : 114 حجم فایل (مگابایت) : 0.422 فرمت فایل : ورد نرم افزارهای مورد نیاز : microsoft office
<span itemprop="name">پایان نامه قلاع دوره سلجوقی</span>

قلاع دوره سلجوقی

 

چکیده

 

سلجوقیان به قطع یقین یکی از مهمترین سلسله های حکومتی قبل و بعد از اسلام است با ویژگی ها و برجستگی های خاص خود ، چرا که هم از لحاظ بعد مسافت و هم از لحاظ توزیع قدرت و هم از لحاظ پیشرفت های هنری و فرهنگی و تمدنی این دوره از تاریخ ایران جای کنکاش و تفحص و بررسی نوین داشته و دارد.

این تحقیق که در مورد قلاع دوره سلجوقی می باشد در فصل اول به موضوعاتی قابل بحث و تحقیق در خصوص ابنیه و  قلعه ها و آثار باقی مانده که علی رغم سالیان دراز و فرسایش های طبیعی و جغرافیایی می تواند شماعی کلی از اوضاع منحصر به فرد آن زمان به دست آورد همچنین به نقد و بررسی منابع در این خصوص  می پردازد.

در فصل دوم نگاهی اجمالی بر تاریخ سلجوقیان اعم از خاستگاه سلجوقیان و چگونگی آمدن سلجوقیان به مرزهای ایران و اوضاع اجتماعی آنها و مختصری درباره سلاطین سلجوقی از قبیل ملک شاه سلجوقی و خواجه نظام الملک می توان اشاره کرد.

در فصل سوم در خصوص نقش عقلا و نخبه گان در سلسله سلجوقی از جمله سلوک سیاسی نظام الملک و فرجام تلخ وزارت و شیعه ستیزی و مسائلی از این قبیل می پردازد.

در فصل چهارم در خصوص فرقه اسماعیله و چگونگی شکل گیری و بوجود آمدن آنها و نفوذ این فرقه  در میان توده مردم و مهمترین فرقه های منشعب شده آنها و همچنین حشاشین و چگونگی پیدایش این گروه، انگیزه ها و عقاید فرقه اسماعیله، علت نام گذاری حشاشین به این نام و قتل هایی که توسط فرقه اسماعیله انجام گرفته است پرداخته شده است.

در فصل پنجم  به اهمیت و نقش قلعه ها در تحکیم قدرت سیاسی و نظامی ، آشنایی با قلعه های ایران و قلعه هایی که نام آنها با تاریخ سلجوقیان گره خورده است از جمله قلعه الموت ، میمون دژ ، لیسار  ، ارگ قلعه ، فورک ، قلعه بابک و … می پردازد   که چگونه همچون سدی در مقابل دشمنان آنها مقاومت نمودند و از هستی و کیان فرمانروایان   پاسداری کردند همچنین به تنها قلعه بازمانده از دوره سلجوقیان یعنی قلعه رودخان، موقعیت و علت معروفیت آن می پردازد.

این نوشتار تلاشی است در حد توان و بضاعت نگارنده با بهره مندی از امکانات موجود برای ارائه و تنویر چالش های نظام حکومتی سلجوقیان و ترسیم اوضاع خاص مذهبی حاکم بر آن زمان و روحیات قابل انعطاف و تساهل و تسامح نظام سیاسی با الترناتیوهای موجود در عرصه مذهبی و سیاسی جامعه ایرانی زمان سلجوقی.

 

پیشگفتار

 

شاید بدانید که از زمانهای باستان، حتی  قبل از اسلام، بنا نمودن دژها بنا به مسایل امنیتی برای مردم سرزمین ما ، که همیشه مورد تهاجم دشمنان ریز و درشت، از شرق یا غرب یا شمال ایران ، واقع می شده اند ، کاری حیاتی به شمار می آمده است.

در این راستا در دامنه های جنوبی و شمالی رشته کوه های البرز از قدیمترین زمانها دژهای زیادی ساخته شده اند.

برخی از این دژها بوسیله ی شاهان، سلطان ها و حکمروایان محلی بنا می شده اند تا به این وسیله مکانی امن برای خود و خانواده و وابستگانشان داشته باشند و نیز بتوانند مال و ثروت و گنجینه هایی را که از دسترنج مردم محروم تدارک دیده اند، در این دژها نگهداری نمایند.

گاه شورشیان و یاغیان و طاغیان هم نیز، که نسبت به اوضاع و احوال زمان، از در مخالفت در می-آمدند، به ساخت دژ هایی برای حفظ خود و در امنیت بودن از سوی حکومت نیز، دست می زدند.

گاه گروه هایی که اندیشه هایی نو و جدید، نسبت به دیگران داشته اند نیز برای در امان بودن از دست دشمنان، دست بکار ساخت دژ می شدند، اسماعیلی ها را باید جزو همین گروه آخری به حساب آورد که برای گسترش دعوت و اندیشه ی تازه ی خود، مجبور به ساخت دژهایی شدند.

به همین جهت احساس می شود تا مطالبی در ارتباط با قلاع و نقش و اهمنیت آنها در ازمنه مختلف تاریخی خصوصا در دوره سلجوقیان یک بررسی کلی انجام گیرد.

نحوه پژوهش در این تحقیق از طریق مطالعه کتب تاریخی و منابع موجود در اینترنت و مجلات و روزنامه های علمی و  تخصصی تاریخ صورت پذیرفته است. در این تحقیق با مراجعه به کتابخانه های عمومی و کتابخانه های دانشگاههای مختلف و استفاده از کتب مرجع و سایر کتب مربوط به این تحقیق استفاده گردیده است.

در اینجا بجا و شایسته است از محبت و همکاری های صمیمانه همه سروران ارجمند بخصوص استاد محترم راهنما جناب آقای دکتر بهجت و استاد محترم مشاور جناب آقای دکتر آلیاری و زحمات طاقت فرسای جناب آقای دکتر عین اله زاده که در تدوین این تحقیق ما را یاری فرمودند نهایت سپاس و امتنان را دارم و از اینکه فرصتی پیش آمد تا تحقیقی در ارتباط با قلاع دوره سلجوقی ارائه نمایم خدای سبحان را شاکرم و اگر گردآوری این مجموعه در نظر صرافان سخن خدمت است انجام وظیفه کرده ام و اگر نباشد امید بخشایش دارم.

در خاتمه از یگانه هستی بخش که به قلم توان حرکت داد و همه بزرگوارانی که در طی طریق رهبر و راهنمای بنده بودند طول عمر با عزت و سربلندی آرزومندم.

 

مقدمه:

 

دوران اقتدار و عظمت سلجوقیان در تاریخ بعد از اسلام جایگاه ویژه ای را داراست. ویژگی های خاص دوران سلجوقی را می توان به شرح زیر بیان نمود:

–           گستره جغرافیایی مناطق تحت تصرف در زمان سلجوقیان از جمله موارد کمیاب تاریخ ایران میباشد که جمع کثیری از اقوام وملل  با شرایط متفاوت را شامل میگردید، این گستردگی  و امکان تحرکات نظامی دشمنان بالقوه در چهارسوی حاکمیت متمرکز ایرانی باعث میگردید تا همواره ذهن سلاطین سلجوقی معطوف به حراست و حفاظت از مناطق تحت سلطه خویش باشد.

–           تحرکات  مذهبی موجود که نشات گرفته از منازعات و مخاصمات مذهبی در جهان اسلام بود باعث میشد که ناهمگونی خاصی از نوع نگرشها و قرائت های دینی در سطح عمومی و خواص جامعه بوجود آید. یارگیریهای آزاد و اجباری در بطن جامعه با شدت و حدت خاص دنبال میگردید و متولیان امر این حادثه نامیمون در خفا و در پس پندارهای ظاهری خویش مقاصدی خاص را دنبال می کردند.

–           سبک و سیاق و نوع مبارزه مذهبی و روی آوری به مبحث ترور که تا آن زمان درفرایندی فراگیر مورد استفاده قرار نمی گرفت باعث گردید تا فضایی آکنده از رعب و وحشت و ارعاب بخصوص در جمع اندیشمندان و محققان و ارباب قدرت بوجود آید. تا جایی که فدائیان اسماعیلی با مسیر انتخابی برای تصفیه مخالفان و مخدوش نمودن اوضاع اجتماعی و سیاسی مناطق تحت نفوذ توانستند نفوذ غیر قابل وصفی میان مردم بدست آورند و خواه ناخواه این جو کاملاً نا مطمئن و امنیتی در تمامی مناسبات موجود در سطح جامعه اثرات منحصر بفردی را می گذاشت.

 

منابع و مآخذ

 

۱-         ابن میثم البحرانی، میثم بن علی. الحیاه فی القیامه فی تحقیق امر الامامه، مجمع الفكر الاسلامی، قم، ط اول، ۱۴۱۷ هـ

۲-         التنبیه و الاشراف، دار الصاوی للطبع و النشر و التألیف، قاهره

۳-         استرویوا، تاریخ اسماعیلیان در ایران … ترجمه پروین منزوِی، تهران. ۱۳۷۱٫

۴-         اقبال آشتیانی. عباس. تاریخ مغول. تهران. امیر کبیر. ۱۳۴۷٫

۵-         العسكری، السید مرتضی. عبدالله بن سباء و اساطیر اخری، چاپ ششم، ۱۴۱۳ هـ. ۱۹۹۳،ج ۳۲۸ ـ ۳۷۵٫

۶-         تاریخ جهانگشای جوینی. به اهتمام محمد قزوینی. لیدن. بریل. ۱۳۵۵ ق ۳ جلد

۷-         تامس گیفورد- حشاشین، ترجمه جواد سید اشرف، انتشارات ققنوس

۸-         جامع التواریخ. به کوشش محمد تقی دانش پژوه و محمد مدرسی زنجانی. تهران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب. ۱۳۳۸٫

۹-         جعفریان، رسول. تاریخ تشیع در ایران از آغاز تا قرن هفتم هجری، سازمان تبلیغات اسلامی، قم، چ پنجم، ۱۳۷۷٫

۱۰-       خراسانی، شیخ محمد كریم. تاریخ و عقاید فرقه آقاخانیه، تلخیص و تنظیم. حسین حسنی، نشر الهادی.

۱۱-       دانش پژوه. محمد تقی.(تعلیقات بر ) جامع التواریخ. تهران. ۱۳۵۶٫

۱۲-       دبیر سیاقی. محمد (مقدمه) نزهة القلوب. قزوین. طه ۱۳۷۸٫

۱۳-       در باب احوال مولف جهانگشا.ر.ک. تاریخ جهانگشا. چاپ لیدن. ج ۱٫

۱۴-       دکتر منوچهر ستوده، قلاع اسماعیلیه در رشته کوههای البرز، انتشارات طهوری، سال ۱۳۶۲

۱۵-       دفتری. فرهاد. تاریخ و عقاید اسماعیلیه. ترجمه فریدون بدره ای. ص۳۷۵، نیز ر.ک:ابو جمال. نادیا. اسماعیلیان پس از مغول…، ترجمه محمود رفیعی. تهران ۱۳۸۲

۱۶-       راحه الصدور وآيه السرور در تاریخ ال سلجوق محمدبن سلیمان راوندی، مجتبی مینوی تهرانی، انتشارات شابک- تهران.

۱۷-       دكتر عبدالحسين زرين كوب، جستجو در تصوف ايران در رمضان ۴۸۵هـ. ق

۱۸-       روزنامه ایران، شماره ۳۵۰۱، ۲۸/۸/۸۵، ص ۹

۱۹-       روزنامه ایران، یکشنبه ۲۸ آبان ماه ۱۳۸۵، ۲۷ شوال، ۱۴۲۷

۲۰-       روزنامه همشهری، شنبه ۳۱ تیر ۱۳۸۵، سال چهارم، شماره ۴۰۴۰

۲۱-       زبدة التواریخ. به اهتمام محمد تقی دانش پژوه. تهران. موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی. ۱۳۶۶

۲۲-       سایت اینترنتی www.hamshahrionline.ir/news/?id=78515

۲۳-       ستوده، قلاع اسماعیلیه در رشته کوههای البرز. ۱۳۴۵٫

۲۴-       سیاست نامه، انتشارات علمی و فرهنگی، تهران، ۱۳۶۴ هـ.

۲۵-       شهرستانی. كتاب الملل و النحل، منشورات الشریف الرضی، قم، ۱۳۶۴هـ.ش، ج ۱٫

۲۶-       شیخلی. ( توضیحاتی درباره شمس کلایه ) ضمیمه کتاب قلاع حشاشین. ترجمه علی محمد ساکی.

۲۷-       شیخ طوسی. اختیار معرفه الرجال، موسسه آل البیت لاحیاء التراث، قم، ۱۱۴۰۴ هـ. ج ۱٫

۲۸-       عبدالحسين زرين كوب، كارنامه اسلام، ۱۳۵۵، امير كبير.

۲۹-       عرایس الجواهر. به کوشش ایرج افشار. تهران. انجمن آثار ملی. ۱۳۴۵٫

۳۰-       فرق الشیعه، المطبعه الحیدریه، نجف، ۱۳۵۵ ـ ۱۹۳۶٫

۳۱-       قزوین آئینه تاریخ و طبیعت ایران، محمدعلی حضرتی ها

۳۲-       قلاع حشاشین، پیتر ویلی، حواشی و ترجمه علی محمد ساکی، انتشارات علمی، بهار ۱۳۶۸

۳۳-       قلاع و استحکامات نظامی، کاظم ملازاده، انتشارات شابک، چاپ اول ۱۳۸۵

۳۴-       مجتبي مينوي، تاريخ و فرهنگ، خوارزمي، ۱۳۵۲٫

۳۵-       مسعودی، علی بن الحسین. مروج الذهب، منشورات مؤسسه الاعلمی للمطبوعات، بیروت، ۱۴۱۱ هـ. ج ۳٫

۳۶-       میمون دژ الموت – برده تاریخی و جغرافیایی، انتشارات تهران، موقوفات دکتر محمود افشار.

۳۷-       نامه های عين القضات همدانی ج ۱

۳۸-       نوائی. عبدالحسین (مقدمه) تاریخ گزیده. تالیف حمدالله مستوفی. تهران. امیر کبیر.

۳۹-       نهج البلاغه، ترجمه دكتر شهيدي

۴۰-       ویلیام بوردی، تحققی در آئین اسماعیلیه، ترجمه زهرا سعیدی، مشهد: تابناک ۱۳۶۴

۴۱-       http://www.zrizmzn.com

۴۲-         – http://forum.p30world.com/showthread.php?p=4222887

 

فهرست مطالب:

 

–           چکیده

–           پیشگفتار

–           مقدمه     ۱

  • فصل اول ۳

–           کلیات (پرسش/فرضیه/ اهداف/ روش تحقیق)      ۴

–           بررسی و نقد منابع ۶

  • فصل دوم ۸

–           نگاهی اجمالی بر تاریخ سلجوقیان        ۹

الف) خاستگاه سلجوقیان و چگونگی آمدن سلجوقیان به مرزهای ایران            ۹

ب) اوضاع اجتماعی دوران سلجوقیان و غلبه سلجوقیان بر سلطان مسعود غزنوی و دست یافتن به حکومت ایران        ۱۳

خاجه نظام الملک از کودکی تال وزارت سلجوقیان            ۱۸

ملکشاه و خواجه نظام الملک ۱۹

ادامه وزارت فرزندان و خاندان خواجه نظام الملک           ۲۳

اندیشه ها و خط مشی خواجه نظام الملک           ۲۵

  • فصل سوم ۲۷

عقلا و نخبگان در سلسله سلجوقی       ۲۸

الف) فقها و مفسرین            ۲۸

ریاضیدان ها – منجمان – پزشکان – فیلسوفان – مشهور دوره سلجوقی          ۳۱

شاعران بلند آوازه دوره سلجوقی         ۳۵

ب) سلوکِ سیاسیِ نظامِ الملک            ۳۸

زوایای فکر سیاسی نظام الملک          ۴۳

نظام الملک و شیعه ستیزی    ۴۶

تحلیل انتقادی نظام الملک و انگیزه ها   ۴۷

  • فصل چهارم ۵۰

– فرقه اسماعیلی     ۵۱

حشّاشین ۵۹

چرا این گروه به حشّاشین معروف شدند ۶۲

  • فصل پنجم ۶۶

–           اهمیت و نقش قلعه ها در تحکیم قدرت سیاسی و نظامی      ۶۷

–           الف) نگاهی کلی به سیستم های دفاعی در ایران قدیم         ۶۷

–           آشنایی با قلعه های ایران       ۶۹

–           ب) قلعه هایی که به شکلی اسم آنها با تاریخ سلجوقیان گره خورده است           ۷۱

میمون دژ            ۷۴

قلعه لیسار            ۷۵

قلعه فورک           ۷۸

قلعه بابک            ۸۰

قلعه فلک الافلاک   ۸۳

قلعه قهقهه            ۸۶

قلعه لمبسر           ۸۸

قلعه شیرکوه         ۸۹

قلعه قیزقلعه          ۸۹

قلعه شمیران         ۹۲

میمون قلعه           ۹۳

–           ج) تنها قلعه بازمانده از دوره سلجوقیان: قلعه رودخان        ۹۵

*  نتیجه گیری      ۱۱۱

چکیده انگلیسی

* منابع و مآخذ      ۱۱۲

قیمت فایل : 5900 تومان

دسته بندی : تاريخ : ۹ شهریور ۱۳۹۶ به اشتراک بگذارید :